مير تقي الدين كاشاني

مقدمه 23

خلاصة الأشعار و زبدة الأفكار ( بخش كاشان ) ( فارسي )

بيجابورى 998 - 1027 سخن گفته‌اند كه درست نيست . مؤلف تذكرهء عرفات ، درگذشت او را بين سالهاى 1022 - 1024 دانسته و از مندرجات تذكره برمىآيد كه تا سال 1016 در قيد حيات بوده است . تذكرهء خلاصة الاشعار از مهمترين تذكره‌هايى است كه در ايران و كشورهاى ديگر مانند هند نوشته شده و از جهت احتواى بر جزئيات احوال و سعى در شناساندن شاعران به نحوى كه خواننده را تا حدّى اقناع كند بىرقيب است . وى از ويژگيهايى دربارهء صاحبان تراجم نقل نموده كه در كمتر تذكره‌اى بدين‌گونه ديده شده است . قطع نظر از تمجيدهايى كه دربارهء شخصيتهاى تذكره به نگارش آورده ، جاى خرده‌گيرى را باز گذاشته و اين دو را در بسيارى از شرح حالها توأم كرده است . آنچه دربارهء او بايد گفت عشق و دلبستگى پايان‌ناپذيرى است كه او به شعر و شاعرى داشته و چنان مجذوب آن بوده كه زندگانى خود را وقف اين كار كرده است . وى براى تهيهء يك شرح حال از نامه‌نگارى و تحقيق همه جانبه و دعوت شاعران و يا مسافرت براى ديدارشان خوددارى نداشته و به‌طور مستمرّ از پىجويى احوال شعراى زمان چيزى فروگذار نمىكرده است . وى تذكره‌نويسى را از استاد عنصرى آغاز كرده و تا معاصران خويش ادامه داده و در نقل اشعار آنان سنگ تمام گذاشته است . از اين‌رو ، كتابت‌كنندگان اين شرح حالات موفّق به تجليد همهء آنها نشده و به گونهء پراكنده قسمتهاى گوناگون آن در گوشه و كنار كتابخانه‌ها يافته مىشود . آنچه اينك در معرض مطالعه و موضوع كار ما قرار گرفته ، قسمت مربوط به معاصران تقى الدين است كه نيمى از آن در نسخه‌اى مضبوط در مجموعهء كتب اين‌جانب است و نيمى ديگر در كتابخانهء مجلس موجود مىباشد و ما به نسخهء ديگر دست نيافتيم . براى گردآورى اين هر دو قسمت در يك جا و اقدام به چاپ آن ميكروفيلمى از كتابخانهء مجلس گرفتيم و در ازاى آن عكسى از نسخهء خود به كتابخانه مجلس داديم و كار خويش را در تنظيم و آماده‌سازى كتاب براى طبع و انتشار آغاز كرديم . سهوهاى كتابتى و افتادگيها و غلطها در ميكروفيلم كتابخانه مجلس فراوان بود و در نسخهء ما كمتر و براى يافتن ردپايى از واژه‌هايى كه در برخى از شعرها ساقط شده و وزن آن را به هم زده و نيز خواندن كلمات بدخط از تحمل دشواريها چاره نبود و وقت‌گيرى